วิกิพีเดียทำอะไรได้บ้าง

จาก LomaMilkyway

วิกิพีเดียคืออะไร

วิกิพีเดียคืออะไร วิกิพีเดียไทย

รูปแบบของวิกิพีเดีย

วิกิพีเดียกับสารานุกรม โครงสร้างของวิกิพีเดีย วิกิพีเดียทำอะไรได้บ้าง

การแก้ไขหน้า

การใช้คำสั่งพื้นฐาน การทำตาราง การใส่รูปภาพ การใช้แม่แบบ การจัดหมวดหมู่ รูปแบบและคำสั่งต่างๆ

การทำงานในวิกิพีเดีย มีฟังก์ชันการทำงานต่างๆ ที่เป็นลักษณะเด่นดังต่อไปนี้

เนื้อหา 1 Wikicode 2 การสร้างสารบัญเนื้อหา 3 การแก้ไขเป็นตอน 4 บันทึกการเปลี่ยนแปลงแก้ไขบทความ (History page) 5 บันทึกการปรับปรุงล่าสุด (Recent changes) 6 ระบบการจัดหมวดหมู่ (Category) 7 ระบบการจัดการภาพ (Image and gallery) 8 การใช้แม่แบบ

Wikicode

วิกิพีเดียมีรูปแบบ tag เฉพาะที่สั้นกระชับเข้าใจง่ายเมื่อเปรียบเทียบกับ tag ของ HTML จากตัวอย่างเปรียบเทียบ tag คำสั่งการสร้างตาราง

เปรียบเทียบการใช้ภาษา HTML กับ Wikicode ในการสร้างตารางวิกิ

คำสั่ง	HTML	Wikicode
สร้างตาราง	<table>ตาราง</table>	{|ตาราง|}
ชื่อตาราง	<caption>ชื่อตาราง</caption>	|+ชื่อตาราง
เพิ่มแถว	<tr></tr>	|-
คอลัมน์ในแถว	<td>คอลัมน์ 1</td><td>คอลัมน์ 2</td>	|คอลัมน์ 1|คอลัมน์ 2
ชื่อหัวคอลัมน์	<th>ชื่อหัวคอลัมน์</th>	!ชื่อหัวคอลัมน์

การสร้างสารบัญเนื้อหา

ในกรณีที่เนื้อหาของบทความนั้นๆ มีหลายหัวข้อย่อย ระบบในวิกิพีเดียจะสร้างสารบัญของเนื้อหาของบทความนั้นๆ โดยอัตโนมัติ ซึ่งประโยชน์ของสารบัญเนื้อหาที่สร้างอัตโนมัตินี้ก็คือ

• สะดวกสำหรับผู้แก้ไขเนื้อหาบทความ เหมือนส่วนที่สรุปหัวข้อเรื่องในเนื้อหา เพราะนอกจากจะแสดงรายการหัวข้อย่อยของเนื้อหาแล้ว ยังช่วยจัดหัวข้อหลัก หัวข้อรอง และหัวข้อย่อยโดยอัตโนมัติ
• สะดวกสำหรับผู้ใช้ เมื่อผู้อ่านต้องการทราบเนื้อหาของบทความจะสามารถดูภาพรวมหัวข้อเนื้อหาทั้งหมดได้
• ช่วยให้ไปที่เนื้อหาได้สะดวกรวดเร็ว เพียงคลิกที่ชื่อหัวข้อเรื่องของเนื้อหา ก็จะไปที่ตรงส่วนของเนื้อหาได้ทันทีไม่ต้องค้นหานาน

ตัวอย่างสารบัญหน้าบทความ

การแก้ไขเป็นตอน

โดยปกติเมื่อเนื้อหาของบทความมีเยอะและค่อนข้างยาว การดูโค้ดเพื่อแก้ไขจะค่อนข้างลำบาก ในระบบวิกิพีเดียเอื้อให้การจัดการแก้ไขบทความมีลักษณะที่ง่ายและสะดวก เพียงแค่ว่าเมื่อเรามีการแบ่งจัดแบ่งหัวข้อย่อยในเนื้อหาบทความ ระบบจะจัดการส่วนแก้ไขเป็นตอนๆ โดยอัตโนมัติ เมื่อเราต้องการแก้ไขเนื้อหาในส่วนใดของบทความเราก็สามารถเลือกแก้ที่เฉพาะเนื้อหาในส่วนนั้นได้เลย โดยคลิกที่คำว่า "แก้ไข" ของตอนนั้นๆ ทำให้ไม่ต้องดูโค้ดเยอะและยาว

บันทึกการเปลี่ยนแปลงแก้ไขบทความ (History page)

ในหน้าการแก้ไขบทความของวิกิพีเดีย มีส่วนของหน้าบันทึกประวัติการเปลี่ยนแปลงการแก้ไขบทความ และแสดงความต่างของเนื้อหาก่อนการเปลี่ยนแปลงเปรียบเทียบให้ดูได้ ซึ่งจะเอื้อประโยชน์สำหรับการที่มีผู้แก้ไขบทความเดียวกันหลายคน ตัวอย่างของหน้าบันทึกประวัติการเปลี่ยนแปลงแก้ไข ได้แก่

นอกจากจะทราบว่ามีการเปลี่ยนแปลงเนื้อหาในส่วนไหนบ้างแล้ว ยังสามารถดูเปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงได้ว่าในส่วนที่มีการเปลี่ยนแปลงนั้นมีรายละเอียดการเปลี่ยนแปลงอย่างไรบ้าง

บันทึกการปรับปรุงล่าสุด (Recent changes)

คือส่วนที่แสดงบันทึกการแก้ไขเปลี่ยนแปลงบทความที่มีในวิกิพีเดียทั้งหมด ช่วยให้ผู้ใช้สามารถติดตามการเปลี่ยนแปลงหรือการเพิ่มเติมข้อมูลใหม่ๆ ถือเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้การแก้ไขบทความแบบออนไลน์ที่ทำพร้อมกันหลายคนมีประสิทธิภาพ และสามารถติดตามการเปลี่ยนแปลงแก้ไขเนื้อหาได้

ระบบการจัดหมวดหมู่ (Category)

ระบบการจัดหมวดหมู่ในวิกิพีเดียช่วยจัดการหัวข้อบทความที่มีอยู่จำนวนมากรวมอยู่ในกลุ่มที่มีเนื้อหาสัมพันธ์เกี่ยวข้องกัน ช่วยให้ผู้ใช้สามารถหาข้อมูลบทความได้ครอบคลุม นอกจากนี้ระบบการจัดหมวดหมู่ในวิกิพีเดียสามารถทำได้ง่ายเพียงกำหนดชื่อหมวดหมู่ ที่เกี่ยวข้องกับบทความนั้นๆ ที่หน้าบทความนั้นด้วยคำสั่ง

[[category:ชื่อหมวดหมู่]] หรือ [[หมวดหมู่:ชื่อหมวดหมู่]]

เมื่อมีการระบุดังข้างต้นในบทความ ระบบก็จะมีการจัดหมวดหมู่ให้ และยังมีการลำดับชื่อบทความในหมวดหมู่นั้นตามลำดับอักษรให้ด้วยโดยอัตโนมัติ ตัวอย่างเช่น หมวดหมู่ในวิกิพีเดียชื่อ หมวดหมู่การ์ตูน

ระบบการจัดการภาพ (Image and gallery)

วิกิพีเดียมีระบบการจัดการภาพที่ช่วยให้ผู้ใช้มีความสะดวกในการใช้งานกับสื่อชนิดที่เป็นภาพ ระบบต่างๆ ได้แก่

1. การอัปโหลดภาพ: การอัปโหลดภาพเพื่อใช้ในบทความสามารถทำได้ง่าย เพียง browse เพื่อเลือกชื่อไฟล์ที่มีอยู่ในเครื่องก็สามารถอัปโหลดไฟล์ภาพที่ที่ต้องการใช้งานเข้าในระบบวิกิได้ นอกจากนี้ในกระบวนการอัปโหลดยังสามารถจัดการเกี่ยวกับไฟล์ภาพได้ดังนี้

• กำหนดบันทึกข้อความที่เป็นรายละเอียด เกี่ยวกับไฟล์ภาพเช่น การบอกแหล่งที่มาของภาพ
• ระบบการระบุสัญญาอนุญาตของไฟล์โดยอัตโนมัติ ผู้ใช้สามารถเลือกรูปแบบสัญญาอนุญาตไฟล์ที่ตัวเองต้องการได้

ตัวอย่างแสดงระบบการบันทึกการอัปโหลดภาพ

2. การแสดงรายละเอียดข้อมูลภาพ ภาพที่อัปโหลดขึ้นไปที่วิกิพีเดียจะมีการบันทึกข้อมูลรายละเอียดเกี่ยวกับภาพโดยอัตโนมัติ ผู้ใช้สามารถดูรายละเอียดต่างๆ ที่เกี่ยวกับภาพ หัวข้อบทความที่ภาพปรากฏ หรือรายละเอียดคุณสมบัติของภาพได้ที่บันทึกนี้ ตัวอย่างเช่นการแสดงรายละเอียดในวิกิพิเดียไทย ชื่อ ภาพเอื้องทอง

3.การแสดงรายการภาพ เราสามารถเรียกดูรายการภาพที่อัปโหลดขึ้นไปได้ ทั้งที่ดูแบบรายการรายชื่อไฟล์ภาพ โดยเลือกจากคำสั่ง list of uploaded files ที่หน้าอัปโหลดภาพ หรือดูเป็น gallery ภาพที่เมนู Special pages ด้านซ้ายมือ แล้วเลือกรายการ Gallery of new files หรือเรียกดูเป็นชื่อไฟล์ภาพจากช่อง search

ตัวอย่างการแสดงรายการไฟล์ภาพ

4. การสร้างคลังภาพ การสร้างคลังภาพ หรือจัดทำในลักษณะคล้ายอัลบัมภาพในวิกิพีเดียสามารถทำได้ง่าย เพียงใช้คำสั่ง

<gallery>
image:ชื่อไฟล์ภาพ|ข้อความใต้ภาพ
image:ชื่อไฟล์ภาพ|ข้อความใต้ภาพ
</gallery>

การสร้างคลังภาพนอกจากจะใช้ประโยชน์เพื่อแสดงภาพจำนวนมากพร้อมกัน ยังสามารถลิงก์จากข้อความใต้ภาพเพื่อเข้าสู่เนื้อหาของบทความได้ ดูรายละเอียดการสร้างคลังภาพเพิ่มที่ การใส่รูปภาพ

การใช้แม่แบบ

การใช้แม่แบบเพื่อช่วยในการแก้ไขบทความในวิกิพีเดียถือว่าเป็นฟังก์ชันที่สำคัญและช่วยงานการแก้ไขบทความให้ง่ายขึ้นได้อย่างมาก ทั้งในเรื่องของความถูกต้องตรงกันของเนื้อหาเดียวกันแต่ใช้ซ้ำในหลายหน้า และที่สำคัญคือประหยัดเวลา และพื้นที่หน้าแก้ไข ดูรายละเอียดเพิ่มที่ การใช้แม่แบบ

---

GFDL: Permission is granted to copy, distribute and/or modify this document under the terms of the GNU Free Documentation License, Version 1.2 or any later version published by the Free Software Foundation; with no Invariant Sections, no Front-Cover Texts, and no Back-Cover Texts. A copy of the license is included in the section entitled "GNU Free Documentation License".